Please enable JS

Skąd się bierze niska samoocena i brak pewności siebie?

5 lutego 2019 / Justyna Kaczorowska /Asertywność/Budowanie pewności siebie/Coaching/Rozwój osobisty

Jeśli zaczynamy zadawać sobie pytanie, skąd się bierze niska samoocena i brak pewności siebie, to od razu przypominamy sobie takie sytuacje, kiedy nam jej zabrakło i jak niekomfortowo się z tym czuliśmy. Ale zacznijmy od początku. Wszystko bowiem zaczyna się w naszym umyśle i wynika z naszych myśli o sobie. Przeważnie żyjemy z głęboko zakorzenionym przeświadczeniem, że „nie jesteśmy wystarczająco dobrzy” albo inaczej, że „czegoś nam brakuje” lub że „coś jest ze mną nie tak”. Wielu z nas do końca życia jest o tym święcie przekonana i nie nawet wie, że może takie myślenie o sobie zmienić. 

Główny problem polega na tym, że to, co o sobie myślisz, materializuje się w świecie zewnętrznym i objawia w sposobie, w jaki traktują Cię inni. Jest to często ich reakcja na naszą postawę i zachowanie wyrażające nieśmiałość i brak pewności siebie. Gdy uważasz, że nie jesteś wystarczająco dobry, stajesz się łatwym celem dla innych. Ale na szczęście nie musi tak być do końca Twojego życia! Jeśli chcesz wiedzieć, jak stać się bardziej pewnym siebie, to czytaj dalej. 

Cytat-o-budowaniu-pewnosci-siebie-Nathaniel-Branden

Czym jest pewność siebie?

Brak pewności siebie to postawa, zachowanie i bierze się z niskiej samooceny. Niska samoocena zaś bierze się z naszych negatywnych przekonań na własny temat. Jeśli ktoś ma wysoką samoocenę, to zazwyczaj jest też także pewny siebie i wyraża to całą swoją osobą. I ta jego postawa pewności siebie jest czymś naturalnym i oczywistym. I chciałabym tu podkreślić, że prawdziwa pewność siebie nie ma nic wspólnego z arogancją czy zarozumialstwem, jak się często uważa. Między arogancją i pewnością siebie jest cienka granica, to fakt. Mówi się, że uzasadniona pewność siebie jest czymś, co mają zwycięzcy. Podstawami pewności siebie są takie cechy jak odwaga i otwartość, które pozwalają mierzyć się ze zmianami i generować nowe rozwiązania, idee. Pewni siebie ludzie nie boją się poddawać swoich przekonań osądowi innych. Nie boją się krytyki. Cieszą się możliwością intelektualnej dyskusji, wymiany poglądów, która tylko wzbogaca ich pomysły. Z pewnością siebie są bezpośrednio związane pojęcia samooceny, poczucia własnej wartości i samoakceptacji. Sprawdźmy, czego dotyczy każde z nich.

Samoocena - co to takiego?

Okazuje się, że termin samooceny nie doczekał się jak dotąd jednoznacznej definicji. Wspomniany wcześniej Nathaniel Branden uważa, że samoocena to „ufność w swoją zdolność myślenia, ufność w swoją zdolność radzenia sobie z podstawowymi wyzwaniami w życiu i ufność w nasze prawo do osiągania sukcesu i bycia szczęśliwym, uczucie bycia wartym czegoś, zasługiwania na coś, prawa do dbania o własne potrzeby i wymagania, do osiągania naszych wartości i do cieszenia się owocami naszych wysiłków”. Widzimy, że jego definicja dotyka też poczucia własnej wartości, co według mnie i wielu psychologów jest jednak czymś zupełnie innym i nie jest tożsame.

Nie będę zatem Was „katować” kolejnymi definicjami, powiem prosto, samoocena, to nic innego jak własny osąd na swój temat. Innymi słowy, samoocena odzwierciedla nasze opinie o sobie, czyli to, co myślimy o sobie oraz wartości, jakie sobie przypisujemy, jakie uważamy za ważne. Jak się zapewne domyślasz, owe sądy mogą być pozytywne lub negatywne. Jeśli np. jakaś osoba ma zazwyczaj kiepskie mniemanie o sobie i jest względem siebie często bardzo samokrytyczna, wówczas mówimy, że taka osoba ma zaniżoną samoocenę. 

Chciałbyś sprawdzić, jak to wygląda u Ciebie z samooceną? Zapraszam Cię do wykonania krótkiego testu i dokonania ewaluacji samooceny.

Poczucie własnej wartości, czyli wierzę, że jestem wartościowy

Według Carla Rogersa – wybitnego terapeuty humanistycznego, każdy z nas, niezależnie od wieku, ma dwie podstawowe potrzeby psychiczne: uznania ze strony innych i szacunku do samego siebie. Co istotne, stopień zaspokojenia tych dwóch wrodzonych potrzeb wpływa z czasem na naszą emocjonalność, sposób myślenia, podejmowane decyzje, działania i ich efektywność. Potrzeby te kształtują się w nas bardzo wcześnie, na bazie komunikatów, jakie otrzymujemy od pierwszych chwil swojego życia i później, również w szkole. Z nich wywodzi się właśnie poczucie własnej wartości. Dzieci, które często słyszały, że są zdolne i wartościowe, w których wzbudzano wiarę we własne siły, rozwijają z czasem postawę – „potrafię to zrobić”. W ten sposób dużo łatwiej przychodzi im radzenie sobie z problemami i trudnościami, jakie pojawiają się w ich życiu.

Wielu rodziców zadaje sobie pytanie, jak budować zdrowe poczucie własnej wartości u swojego dziecka. Kluczowa okazuje się być pełna akceptacja dla niego (co niekoniecznie oznacza, że dla wszystkich jego zachowań), dawanie mu przestrzeni do wyrażania swojego zdania czy podejmowania decyzji dotyczących życia domowego. W jaki sposób taką akceptację okazać? Poprzez dawanie swoim zachowaniem do zrozumienia, że bez względu na to, co zrobi, jak złą oceną przyniesie, jakiego wyboru dokona, będzie zawsze kochane. Przez ofiarowanie mu czasu i pełnej uwagi, dawanie prawa wyboru, liczenie się z jego opinią, koncentrowanie się na jego przeżyciach, uważna rozmowa, czyli jednym słowem, pielęgnacja bliskiego i żywego kontaktu ze swoim dzieckiem. Więcej o bezcennej samoocenie u dzieci przeczytasz w innym moim artykule na blogu.

Samoakceptacja, czyli dobrze się czuję w swojej skórze

Samoakceptacja jest to stan umysłu, do jakiego w zasadzie całe życie dążymy. Kiedy osiągamy poczucie spełnienia – świadomość, że „jestem wystarczająco dobry” albo inaczej, że „wystarczy być” pojawia się wówczas także naturalna pewność siebie. Ten stan charakteryzuje się poczuciem akceptacji i spokoju. Zdajesz sobie sprawę. że nic nie musisz nikomu (ani sobie!) więcej udowadniać. Coraz częściej się śmiejesz i coraz mniej stresujesz. Zwłaszcza opiniami innych ludzi na swój temat. Dobrze znasz swoje słabe i mocne strony, po prostu lubisz siebie. Oczywiście, na Twojej drodze nadal mogą się pojawiać przeszkody. Pokonywanie ich to ludzka rzecz. Ale, gdy uda nam się osiągnąć ten stan, przestajemy tracić czas na utrzymywanie pozorów albo zabieganie o przychylność lub akceptację innych. Co więcej, oszczędzamy przy tym sporo energii. Wierz mi, udawanie kogoś innego, kim się nie jest, kosztuje naprawdę dużo wysiłku i energii. Zatem, jak to mówi wybitny sportowiec – Robert Korzeniowski w swojej książce „Moja droga do mistrzostwa” – „…trzeba zainwestować w atuty, a nie roztkliwiać się nad tymi dziewiątkami, które też mamy w naszej talii. Oswójmy się z faktem ich istnienia, puśćmy do nich oko i zapomnijmy o nich – tak po prostu”.

Cytat-o-zwiekszaniu-pewnosci-siebie-Lao-Tzu

Jakie są przyczyny braku pewności siebie?

Jeżeli na początku naszego życia jako dzieci głęboko wierzyliśmy w siebie, instynktownie wierzyliśmy w nasze możliwości, w to, kim jesteśmy, to dlaczego nam tej wiary dziś tak bardzo brakuje? Dlaczego uważamy, że utraciliśmy swoją pewność siebie, częściowo lub całkowicie?

Utraciliśmy ją, ponieważ kazano nam wątpić w siebie i tym samym nasza wiara, wiara w nasze zdolności naturalne, pierwotnie została brutalnie wystawiona na próbę. Zawsze, kiedy mieliśmy wrażenie, że nie jesteśmy akceptowani, uznawani, innymi słowy – kochani, takimi, jakimi jesteśmy, traciliśmy wiarę w siebie. Gdybyśmy byli pewni, że jesteśmy akceptowani, uznawani razem z naszymi zdolnościami, cechami charakteru, naszą siłą, naszymi słabościami (których byłoby może mniej!), wierzylibyśmy w siebie głęboko. 

Wierzylibyśmy głęboko w to, co jest w nas, w naszym wnętrzu. Nie pytalibyśmy wówczas prawdopodobnie w ogóle o brak wiary i bylibyśmy o wiele bardziej szczęśliwi. Podsumujmy, powodów niskiej samooceny i braku pewności siebie czy niskiego poczucia własnej wartości może być wiele. Oto niektóre z nich:

  • będąc dzieckiem rodzice często Cię krytykowali, a mało chwalili,
  • w szkole otrzymywałeś głównie reprymendy i nauczyciele piętnowali Twoje błędy zamiast wspierać Twoją wiarę we własne możliwości,
  • być może doświadczyłeś jakiejś przykrości ze strony rówieśników,
  • nieustannie Cię do kogoś porównywano, bądź sam się porównywałeś do innych,
  • byłeś lub jesteś w związku, w którym Twój partner wciąż utwierdza Cię w przekonaniu, że nie jesteś wystarczający dobry i nazbyt często Cię krytykuje.

Dobra wiadomość jest taka, że tak naprawdę to Ty masz już wiarę w siebie i że w niektórych sytuacjach zachowujesz się nawet bardzo pewnie, ale tego już nie zauważasz i potrzebujesz chwili, by sobie to lepiej uświadomić. Bo zazwyczaj skupiasz się zapewne na tych sytuacjach, w których Ci tej pewności siebie brakuje. Bardzo często mówiąc o braku pewności siebie, myślimy zerojedynkowo. „Brakuje mi pewności siebie” i już. A ja chciałabym trochę podważyć takie myślenie o sobie i dlatego wykonaj proszę poniższe ćwiczenie i przekonaj się, że są obszary, w których rzeczywiście Twoja pewność siebie nie jest wysoka, ale są obszary, w których Ci jej w ogóle nie brakuje. 

Sam się zdziwisz. Poświęć na nie przynajmniej 10 minut. Przypomnij sobie sytuacje, w których zachowujesz się pewnie i zaznacz na kole swój poziom satysfakcji z tego obszaru. To samo zrób z obszarami, w których uważasz, że Ci pewności siebie brakuje.

Sytuacje, w których Twój brak pewności siebie może Ci naprawdę przeszkadzać

Osoby mające problem z pewnością siebie często nie zdają sobie sprawy, że wiele trudnych sytuacji sami prowokują. Może być tak, że np, mężczyzna, chcąc poczuć się bardziej pewnym siebie, zaczyna kupować luksusowe rzeczy, takie jak samochód, drogi zegarek czy ekskluzywne ciuchy, doprowadzając się często w ten sposób do bankructwa lub znaczących strat finansowych. Inny przykład to utknięcie w pracy, której się nie lubi lub wręcz nienawidzi. Brak pewności siebie nie pozwala szukać innej i dokonać zmiany na lepsze. Przyjrzyjmy się zatem bliżej jeszcze innym sytuacjom, które pokazują dokładnie, ile tak naprawdę kosztuje Cię Twój brak pewności siebie. Oto niektóre z nich:

Jak brak pewności siebie wpływa na kontakty z innymi ludźmi?

Brak pewności siebie najczęściej przejawia się w kontaktach z innymi ludźmi. Co ważne, niekoniecznie dotyczy on wszystkich członków środowiska osoby niepewnej siebie. Często taka osoba ma grupkę przyjaciół, w których towarzystwie czuje się bezpiecznie i swobodnie, natomiast niepewnie zaczyna się czuć w obecności innych, zupełnie obcych sobie ludzi. Zmienna jest również skala problemu – u niektórych będzie to ledwo wyczuwalny dyskomfort emocjonalny, podczas gdy u innych brak pewności siebie będzie prowadzić do całkowitego odcięcia się od ludzi i zamknięcia w sobie. Czego obawiają się takie osoby najbardziej? Odrzucenia przez grupę, wyśmiania i braku akceptacji. Na szczęście jest na to sposób, m.in. coachingowa praca nad poprawą samooceny.

Brak pewności siebie a wyrażanie swojego zdania

Osoby odczuwające brak pewności siebie często nie potrafią bronić własnego zdania ani reagować w sytuacji , gdy naruszane są ich prawa. Nie chcą urazić drugiej osoby, nawet kosztem swojej krzywdy, co niestety zwykle zachęca agresora do dalszego zachowywania się w podobny sposób. Osoby takie obawiają się urażenia drugiej osoby, niekiedy również jakiejś bliżej niesprecyzowanej kary za obronę swojego zdania. Przedkładają potrzeby innych nad własne. Tutaj przychodzi z pomocą coachingowa praca nad poczuciem własnej wartości. 

Brak pewności siebie a wystąpienia publiczne

Gdyby zapytać tysiąc przypadkowo wybranych osób, czego najbardziej się boją, większość z nich wskazałaby zapewne wystąpienia publiczne. Wizja przemawiania przed publicznością przeraża wiele osób. Nie ma przy tym znaczenia, czy dotyczy to występów na scenie, czy prezentacji podczas firmowego spotkania, czy nawet wzniesienia toastu w dobrze znanym towarzystwie. Osoby takie obawiają się wystawienia na pośmiewisko i ataków grupy ludzi. Praca nad ograniczającymi przekonaniami we własnej głowie, może być skutecznym remedium na tę dolegliwość.

Twoja kariera zawodowa a brak pewności siebie

Osoby, które nie czują się dostatecznie pewnie w swojej pracy, będą nieustannie napotykały trudne do pokonania przeszkody. Nawet jeśli wiedzą lepiej niż inni, co należy zrobić, aby jakiś problem rozwiązać, będą unikać wyrażania swojej opinii i wycofywać się z dyskusji w chwili zaostrzenia konfliktu. Takie osoby są również pomijane przy awansach. Takie osoby obawiają się najczęściej wygłupienia się, ośmieszenia i agresji ze strony współpracowników lub przełożonych. Na moim blogu poczytasz także o tym, jak być asertywnym w pracy. 

Czy brak akceptacji dla swojego ciała to również oznaka braku pewności siebie?

Własne ciało jest dla wielu osób źródłem ogromnej niepewności. Uważają, że w części lub całości jest brzydkie, nieatrakcyjne, odstraszające itp. Przykrość sprawia im myśl, że inni mieliby oceniać ich wygląd lub sposób poruszania się. Taki brak akceptacji ma na ogół różne przyczyny i stwarza ogromne problemy. Czego obawiają się takie osoby? Najczęściej oceny innych ludzi, odrzucenia, braku przynależności. 

Czy Twój brak pewności siebie wpływa na Twoją sytuację materialną?

Każdy z nas wie, że aby prowadzić skutecznie jakiekolwiek negocjacje, trzeba wykazać się dużą pewnością siebie. Taka postawa bardzo przydaje się zwłaszcza w procesie sprzedaży, gdzie pewność siebie jest wręcz niezbędna, żeby w ogóle sprzedawać, nie wspominając już nawet o domykaniu transakcji sprzedaży. 

Pewność siebie przydaje się także podczas rozmowy o podwyżkę z szefem czy przy negocjacji kosztów wykonania jakiegoś zlecenia przed podwykonawcę. Pośrednio lub bezpośrednio widzimy, jak brak pewności siebie może wpływać na Twoje finanse i dobrobyt. Osoby niepewne siebie rezygnują jednak dość często z wszelkich negocjacji, gdyż obawiają się nieprzyjemnych emocji, popełnienia błędu czy wręcz urażenia partnera biznesowego. 

Brak pewności siebie - jak to zmienić?

Dziś już wiemy, że doświadczenia z dzieciństwa i poziom pewności siebie w dorosłym życiu łączy bezpośrednia więź. Jako dzieci nieustannie formułujemy przekonania o nas samych i świecie. Wiele z nich jest dla nas korzystnych, niektóre jednak okazują się szkodliwe – szczególnie te, które powstały w nieprzyjemnych okolicznościach. Każdy z Was pewnie pamięta lata szkolne, gdzie wytykano nam najczęściej błędy, a rzadko chwalono (nota bene odpowiedzi przed tablicą zawsze były dla mnie koszmarem i śnią mi się jeszcze nawet czasem i dziś).

Czasem mieliśmy wymagających rodziców – „a dlaczego dostałaś tylko 4, a nie 5?”, gorzej – często porównywano nas z innymi; na koniec do kompletu dochodzą też własne porażki i błędy życiowe. To wszystko sprawia, że z czasem niestety tracimy naszą wiarę w siebie (i to jest całkiem naturalne). Niestety nikt nas nie nauczył w szkole, ani w domu, jak sami możemy nabrać pewności siebiepodnosić samoocenę jako przeciwwagę do tego, co było negatywne w naszym życiu lub wobec tego, z czym się obecnie mierzymy. 

Jak więc zatem wznosić ten solidny fundament poczucia własnej wartości?
Między innymi poprzez zmianę swoich przekonań na swój temat, uwierzenie w siebie i w swoje możliwości, rozpoczęcie procesu lepszego poznawania siebie: swoich potrzeb, pragnień i odkrywania swoich wartości oraz wyrobienie w sobie nawyku doceniania siebie. Ten proces wymaga Twojej pracy, cierpliwości i oczywiście czasu, ale wierz mi, opłaca się przez to przejść. 

Bo zdrowa samoocena i prawdziwa wiara w siebie jest w zasięgu Twoich możliwości! Brak pewności siebie i niskie poczucie własnej wartości to tylko efekt Twojego nawyku myśleniowego, który możesz teraz zmienić!

Pobierz e-booka „Siła pewności siebie”, dzięki któremu zbudujesz w sobie zdrową samoocenę i prawdziwą pewność siebie.

Dzięki temu e-bookowi dowiesz się, co to właściwie znaczy wierzyć w siebie, skąd się bierze niska samoocena i brak pewności siebie oraz jaką rolę pełnią w naszym życiu przekonania. Dzięki ćwiczeniom uda Ci się odbudować swoją wiarę w siebie, która w Tobie jest, choć możesz jej nie dostrzegać.

Przyjemnej lektury!

Siła pewności siebie ebook

Budowanie pewności siebie poprzez coaching

Chcesz zwiększyć swoją pewność siebie i być bardziej śmiały? Masz już dość czajenia się, chowania po kątach, milczenia jak mysz pod miotłą, nieustannego krytykowania siebie – jednym słowem jesteś wściekły na siebie i chcesz ten stan zmienić.

Jeśli jesteś gotów na wewnętrzną przemianę, to zapraszam Cię na coaching samooceny. 

Do pracy nad poprawą samooceny i co za tym idzie – zwiększenia pewności siebie – używam innowacyjnej na polskim rynku metody Lock Luck – More than cards. Jest to narzędzie coachingowe ubrane w formę gry. Jestem przekonana, że gra coachingowa LockLuck zapewni Ci przyjemną i inspirującą podróż w odkrywaniu tego, jakie przekonania Cię ograniczają i nie pozwalają iść do przodu, aby w kolejnych krokach zmniejszyć Twoje obawy, lęki i wesprzeć Cię w realizacji Twoich celów i marzeń. 

Coaching z grą LockLuck to szybki i łatwy sposób na zwiększenie prawdziwej pewności siebie! Wyobraź sobie, że

  • zaledwie 5 tygodni poczujesz w sobie znaczną ulgę, poczucie spokoju i siły,
  • pokonasz destrukcyjne schematy myślenia i zachowania, oddalające Cię od celu i hamujące twój rozwój,
  • uzyskasz większą wiarę w siebie i swoje możliwości,
  • zyskasz większą uważność na własne potrzeby i priorytety,
  • odzyskasz także energię i motywację do działania!
  • zaczniesz traktować siebie z większym szacunkiem.

Gra coachingowa Lock Luck jest przeznaczona zarówno do life, jak i business coachingu, zarówno do pracy nad poprawą samooceny z osobami dorosłymi, jak i z młodzieżą.

Jak mawiają Chińczycy: „Nawet tysiącmilowa podróż zaczyna się od jednego kroku”. To co, jesteś zdecydowany na coaching samooceny? Gotowy, aby wykonać pierwszy krok na drodze do zbudowania większej pewności siebie?

Jeżeli chcesz odkryć, co Cię blokuje przed działaniem, skutecznie rozprawić się w głosem wewnętrznego Krytyka, to zapraszam Cię do kontaktu, zadzwoń lub umów się na bezpłatne spotkanie jeszcze dziś!

Podał Ci się wpis? Podaj dalej, skomentuj lub polub moją stronę na FB: Coaching samooceny z grą LockLuck.

Zapraszam Cię także do przyłączenia się do mojej grupy – Doradztwo filozoficzne, psychologia i coaching.

O autorze

Justyna-Kaczorowska-coach-samooceny
Justyna Kaczorowska
Coach personalny i biznesowy | Inne artykuły

Witaj! Jestem Justyna i zajmuję się coachingiem, zarówno personalnym, jak i biznesowym. Swoje umiejętności zdobywałam w rocznej szkole Noble Manhattan Coaching. Jestem także pierwszym w Polsce certyfikowanym coachem innowacyjnej gry coachingowej LockLuck, dedykowanej do pracy nad samooceną, pewnością siebie i poczuciem własnej wartości.

Przez ponad 20 lat pracowałam w wielu branżach na różnych stanowiskach. Zajmowałam się m.in. redakcją i publikacją poradników, zarządzaniem marketingowym i sprzedażą oraz organizacją szkoleń i eventów, m.in. takich jak wystąpienia motywacyjne Briana Tracy w Polsce. Dlatego dziś oferuję początkującym w biznesie coaching biznesowy lub mentoring.

Dziś pomagam osobom głównie w zmianie ich ograniczających przekonań, budowaniu pewności siebie, zwiększaniu poczucia własnej wartości czy kreowaniu życia lub biznesu, o jakim marzą. Wspieram osoby w poszukiwaniach pomysłu na siebie, pomagam zbudować im silną markę osobistą oraz rozkręcić swój biznes. Więcej o mnie...



O blogu i o mnie

Cześć!

Nazywam się Justyna. W moim życiu mam dwie pasje:💗coaching i malarstwo. Uwielbiam pracować z klientami coachingowo nad poprawą ich samooceny i brakiem pewności siebie oraz pomagać im odkrywać swoje potrzeby, wartości, pasje. Lubię wspierać ich 💪 w kreowaniu wizji swojego biznesu, a następnie doradzać w kwestiach strategii i marketingu.

Na moim blogu dużo piszę o tym, skąd się bierze niska samoocena oraz brak pewności siebie, jak możemy poprawić naszą samoocenę i zwiększyć pewność siebie, wzmocnić poczucie własnej wartości. Przedstawiam liczne ćwiczenia na budowanie pewności siebie i asertywność. Rekomenduję zmianę siebie poprzez coaching (swojego myślenia, nawyków), by wieść życie w zgodzie ze sobą, być bardziej spełnionym i przez to także bardziej szczęśliwym człowiekiem.

Zapraszam Cię zatem do tego mojego świata, rozgość się proszę w nim, mam nadzieję, że znajdziesz tutaj to, czego szukasz…

Zapisz się na mój bezpłatny Newsletter
i odbierz kilka ćwiczeń pomagających
budować pewność siebie!